Ardını oxu...
Ucar rayonu Yuxarı Şilyan kənd sakini Məlikova Ayşən Qarakişi qızı ölkə rəhbərliyini şikayət məktubu yazıb! Bir surəti Teref.az-ın poçtuna daxil olan şikayət məktubunu oxuculara təqdim edirik:
Ucar rayonu Yuxarı Şilyan kənd sakini Məlikova Ayşən Qarakişi qızı tərəfindən
ŞİKAYƏT
Mənim 3 yaşlı uşağım Məlikzadə Tahir Fədail oğlu anadan gəlmə iflicdir.O nə yeriyə, nə otura nədə ki, danışa bilmir. Üç il ərzində onu stasionar və ambulator müalicələr etdirmişik ancaq xəstəliyi sağalan deyil.Sanki bir əşyadır ki, ancaq əllə idarə olunur.Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi sağalmaz ağır xəstə uşağıma əlillik təyin edilməsindən qanunsuz imtina edir.Əsas kimi müalicəyə davam qeyd edilir. Ancaq bu 3 il ərzində uşağımı çoxlusayda stasionar və ambulator müalicə etdirsəkdə heç bir təsiri olmayıb. Mənim xəstə uşağımı gəlib gözü ilə görən olsa dəhşətə gələr.
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Naziri Sahil Babayev bu videoya baxsın ki, mənim 3 yaşlı uşağım sanki bir əşyadır.Onun yaşda olan uşaqlar yeriyir, danışır və oturur.Mən isə 3 ildir ki, xəstəxanalarda sürünürəm. Allahda bunu götürməz ancaq nazir Sahil Babayev belə bir qanunsuzluğa yol verir bizim ailəyə zülm edir.
Prezident cənab İlham Əliyevdən və Mehriban xanım Əliyevadan xahiş edirəm mənim anadan gəlmə sağalmaz ağır xəstə uşağıma əlillik təyin olunmasına köməklik etsinlər.

Ardını oxu...
Ardını oxu...
Ardını oxu...


Əlilliyin müəyyən edilməsi sahəsində rüşvət və korrupsiya hallarına son qoymaq üçün 2016-cı ildən tətbiq edilən elektron qayda özünü doğrultmadı. Tibb, sosial sahə məmurlarının mütəşəkkil özbaşınalığına nəinki son qoyuldu, əksinə, “özbaşına rüşvət tarifləri” elə qaldırıldı ki, (gerçək xəstələrə) əlçatan olmadı . Düzdür, əvvəllər də poliklinika və TSEK həkimləri xəstənin başlıca olaraq “cibini yoxlayıb” “forma-88” və “əlillik qrupu” verirdilər, amma bir ayrıntı vardı ki, xəstə TSEK -də xəstəliyini əyani göstərib hüququnu tələb edə bilirdi. Sonralar xəstələr hətta illərlə poliklinikadan “forma-88” almağa “haqları çatmırdı”, sözügedən formanı alanda isə TSEK -in “elektron dələduzluğu” ilə üzləşirdi. Təsəvvür edin, hərbi xidmət zamanı xəstələnib “anadangəlmə” ürək qüsuru ilə xidmətdən tərxis olunan 19 yaşlı Hikmət İbrahimovun Xətai rayonu, 28 saylı poliklinikadan “forma-88” alması bir ildən çox çəkib və yalnız poliklinikanın rəhbərliyi dəyişəndən sonra gerçəkləşib. Bu dəfə TSEK elektron qaydada müəyyən edib ki, Müdafiə Nazirliyinin Hərbi Həkim Komissiyasının diaqnozu “təsdiqini tapmır” ! (?) Özbaşınalığı təsəvvür edirsiniz? Hər 2-3 aydan bir müvafiq ixtisaslı tibb müəssisələrinin diaqnozları ilə doğrulanan “forma-88” TSEK -ə göndərilsə də, hər dəfə “əlavə müalicəyə ehtiyacı var “ adı ilə əlilliyin qiymətləndirilməsindən imtina edilib. Məhkəməyə müraciət edəndə isə 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəməsi ( hakim Aygün Abdullayeva) ekspertiza təyin edib və rəy verilməsini cavabdeh TSEK -ə tapşırıb ! (?) Hansı cavabdeh özünə qarşı rəy verər?

Xətai rayonu, 7 saylı poliklinika poliklinikanın (baş həkimi Şəlalə Səfərova) 10-15 ilin ürək, diabet , vərəm xəstəsi Bədəlov Zahid Xanmalı oğlunu 4-5 il süründürəndən sonra, axırı, 31.08.2020-ci il tarixli “forma-88” “ÜİX Gərginlik stenokardiyası ll f/s. AKŞ×3 əməliyyatından sonrakı vəziyyət. QDS II dərəcə. Hipertoniya xəstəliyi ll mərhələ. Şəkərli diabet tip 2. Keçirilmiş plevritdən sonrakı vəziyyət. “ diaqnozu ilə ƏƏSMN yanında Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Alt Sisteminə (TSERAS) daxil edilib. TSEK anında eyni 31.08.2020 tarixində əlilliyin qiymətləndirilməsindən imtina edib. Səbəb kimi, NK--nın 16.01.2020 tarixli qərarının 1.5.1 bəndinə əsasən , son 1 ildə heç bir ixtisaslaşmış müalicə və müayinədə olmadığı üçün əlavə müalicəyə ehtiyacın olması göstərilib. Elə bu tarix və “səbəb” TSEK -in qanunsuzluğunu tam çılpaqlığı ilə ortaya qoyur və əlilliyin rüşvətlə müəyyən edilməsini göstərir. Nədən, TSEK NK-nın ona aid olan 16.01.2020 tarixli 11 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş “ Əlilliyin qiymətləndirilməsi qaydası”na yox, nömrəni və adı bilərəkdən göstərmədən NK-nın eyni 16.01.2020 tarixli 12 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş “Əlilliyin qiymətləndirilməsi məqsədilə tibbi -sosial ekspertiza müayinəsinə göndərişlərin verilməsi qaydası”nın (qəsdən) yanlış 1.5.1 bəndinə “əsaslanıb” son bir ildə toplam 6 aylıq ambulator və ya stasionar müalicə müddətinə əməl edilməməsi qərarına gəlib. Halbuki, 1.5.2 bəndində TSEK -ə göndərişin verilməsinə əsas kimi şəxsdə əqli pozuntuların və anatomik çatmazlıqların, dərmanlara davamlı vərəm formalarının, lV mərhələ onkoloji xəstəliklərin , V mərhələ xroniki böyrək xəstəliyinin olması və göndərişin 1.5.1 bəndində göstərilən 6 aylıq müddətin gözlənilmədən verilməsi doğrulanıb . TSEK -i özünə aid olan qaydanı “unudub” tibb müəssisəsinə (poliklinikaya) aid olan qaydanı özü də yanlış tətbiq etməsi rüşvət və korrupsiyadan başqa nədən qaynaqlana bilər axı? . Onu da vurğulayaq ki, “Əlilliyin müəyyən edilməsi meyarlarına dair” 30 .12.2015 tarixli 413 saylı NK Əsasnaməsinə əsasən, ll dərəcə QDÇ (qan dövranı çatmazlığı ) ömürlük 2-ci dərəcə əlillik təyin etmək üçün əsasdır.

Əlilliyin qiymətləndirilməsi haqqında qərardan şikayət verən vətəndaşın şikayətinə, 8 ay keçməsinə baxmayaraq, hələ də baxılmayıb. Halbuki, NK -nın 16.01.2020 tarixli 11 saylı qərarı ilə təsdiq edilmiş “Əlilliyin qiymətləndirilməsi qaydası”nın 3.4 bəndinə əsasən şikayət “İnzibati icraat haqqında” qanuna əsasən inzibati qaydada və ya İPM-ə uyğun olaraq məhkəməyə verilir. 3.7 bəndinə əsasən, TSEK-in qərarının düzgünlüyünü şübhə altına alan əsaslı sübutlar təqdim edildiyi hallarda , şəxs əyani müayinəyə cəlb edilir. İnzibati qaydada verilən şikayətə , Qaydanın 3.5 bəndinə əsasən, ƏƏSMN və

Xidmət (hazırda Agentlik) “İnzibati icraat haqqında” qanuna uyğun olaraq baxmalı olduqları halda, hələ də baxmamaları özbaşınalığın məqsədli şəkildə edildiyini ortaya qoyur. Xidmətin əlilliyin qiymətləndirilməsi barədə qərarlarından verilmiş şikayətlərə Qaydanın 3.8 bəndinə əsasən, ƏƏSM Nazirliyinin 9 nəfər məsul işçisindən ibarət tərkibdə yaradılmış komissiyada 15 iş günü müddətində baxılması və sadə səs çoxluğu ilə qəbul edilən qərarların elə həmin gün altsistemə daxil edilməsi də baş verməyib. Bu qaydalar, hüquqlar , vurğuladığımız kimi, ümumiyyətlə, vətəndaşlardan gizlədilir. Hüququnu bilənlərin şikayətlərinə isə baxılmır. Ən yaxşı halda, tibb müəssisələri yenidən diaqnozu təsdiq etmək üçün xəstəni telefonla poliklinikaya dəvət edir. Halbuki, tibb müəssisələri TSEK-in onlara aid olan qaydanın kobud şəkildə tətbiqinə görə müvafiq tədbirlər görməyə borcludur.

Son çağlar TSEK rəhbərliyi hamını Bakıya əyani müayinəyə çağırıb, bəzi hallarda AZTV-ni , ictimai fəalları cəlb etməklə “şou” göstərməyə girişib. Əlillərinsə belə şoulara yox, gerçək xidmət göstərilməsinə ehtiyacları var. “Əlillik qrupu”nun “ əlillik dərəcəsi” ilə, “əlil” statusunun “əlilliyi olan şəxs” statusu ilə əvəzlənməsi, əlilliyin qiymətləndirilməsindən imtinanın hələ qüvvəyə minməyən əsasnamə ilə “əsaslandırılması” isə xidmət sayıla bilməz.

Teref.az olaraq qarşı tərəfin mövqeyini işıqlandrmağa hazırıq!
Ardını oxu...
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi (ƏƏSMN) tərəfindən əlillik, pensiya və müavinət təyin edilmiş vətəndaşlarla bağlı aparılan araşdırmalar davam etdirilir. İndiyədək 100 mindən artıq pensiya, 20 minə yaxın əlillik təyinatı ləğv edilib, 120 iş araşdırılması üçün Respublika Prokurorluğuna göndərilib. Nazirlik rəsmiləri bildirirlər ki, qanunsuz pensiya ödənişlərinin dayandırılması nəticəsində dövlət büdcəsinə 750 milyon manatdan artıq qənaət edilib.

Nazirlik bununla kifayətlənmir, əlilliyin təyin edilməsi mexanizmini dəyişdirməyə hazırlaşır. Dövlət Tibbi-Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyinin İdarə Heyətinin sədri Cavid Əbdül-Qədirov deyib ki, növbəti illərdə əlilliyin təyin edilməsi əmək qabiliyyətinin itirilmə faizi ilə müəyyən ediləcək. “Əgər indiyədək əlillik təyinatı birinci, ikinci və üçüncü dərəcələr üzrə müəyyən edilirdisə, növbəti illərdə əmək qabiliyyətinin itirilmə faizi ilə müəyyən ediləcək”, – deyə o, vurğulayıb.

Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyindən isə bildirilib ki, yeni qanun layihəsi artıq hazırdır və bu sənədə əsasən əlillik qruplar üzrə təyin edilməyəcək:

“Hazırda əlillik üç qrup üzrə təyin edilir və əlilliyin qiymətləndirilməsində ümumi yanaşma göstərilir. Bu qanunvericiliyin köhnəlməsi fərdi yanaşmanı ortaya qoymağa imkan vermir. Yeni qanunvericilikdə isə fərdi yanaşma var. Orada “qrup”, “dərəcə” sözləri çıxarılıb və orqanizmin funksiyalarının itirilmə faizi müəyyən olunacaq. Əvvəl 1-ci dərəcə ümumi götürülürdü, amma həmin dərəcə verilən bir şəxsin xəstəliyi daha şiddətli olurdu, digərinin isə daha az”.

Nazirlikdən deyilib ki, yeni qanunvericilikdə orqanizmin funksiyalarının itirilmə faizi qiymətləndiriləcək:

“Əmək qabiliyyətinin 81-100 faiz itirilməsi dördüncü, 61-80 faiz itirilməsi üçüncü, 31-60 faiz itirilməsi isə ikinci dərəcə ilə qiymətləndiriləcək. Birinci dərəcə 30-10 faiz arasıdır ki, buna artıq əlillik təyin olunmur. Yeni qanunvericiliyə əsasən bu dərəcə peşə xəstəliyi və istehsalatda bədbəxt hadisələr zamanı orqanizmin əmək fəaliyyətinin itirilmə faizini qiymətləndirmək üçün təyin ediləcək”.

Qeyd olunub ki, insanın orqanizmində baş verən dəyişikliklər nəticəsində dərəcələrdə də dəyişikliklər olacaq: “Dərəcələr dəyişdikcə, ona müvafiq olaraq təyinatlar da yenilənə bilər”.

Əlilliyin yenidən qiymətləndirilməsi, pensiya, müavinətlərin araşdırılması cəmiyyətdə kifayət qədər narazılıq doğurub. Xeyli sayda əlil vətəndaş əsassız olaraq qruplarının, müavinətlərinin ləğv edildiyini bildirir. Həmçinin, nazirliyin kütləvi araşdırması uzun növbələrin yaranmasına səbəb olur, proses bəzən aylarla çəkir ki, bu da vətəndaşların pensiya və ya müavinətdən məhrum edilməsi ilə nəticələnir.

Konstitusiya Araşdırmalar Fondunun rəhbəri Əliməmməd Nuriyev hərbi səbəblərlə əlaqədar təyin edilmiş müddətli əlilliklərin uzadılması üçün əyani müayinə əsasında qiymətləndirilmədə iştirak edib. Onun sözlərinə görə, əyani müayinə Dövlət Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyi, Müdafiə Nazirliyinin və digər müvafiq qurumların hərbi həkim-ekspert komissiyaları, İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi nümayəndələrindən ibarət komissiya tərəfindən keçirilir:

“Bu zaman müayinəyə cəlb edilmiş şəxlərin əlillik sənədləri, mövcud sağlamlıq vəziyyətlərinin də əlillik təyinatına uyğun olub-olmadığını araşdırılır”.

Hüquq müdafiəçisinin sözlərinə görə, aparılan araşdırmalar göstərir ki, bir sıra hallarda xəstəlik diaqnozları və sağlamlıq vəziyyəti əlillik təyinatına əsas vermir:

“ƏƏSMN bu halların araşdırılması, qanun pozuntularının qarşısının alınması, şəffaflıq və obyektivlik təmin edilməsi üçün əlaqədar dövlət orqanları, vətəndaş cəmiyyətini də cəlb etməklə zəruri tədbirlər həyata keçirir. Fikrimcə, səmərəli ictimai nəzarət və hesabatlılıq təmin edilməklə bu işlərin həyata keçirilməsi zərurətdən yaranıb. Çalışmalıyıq ki, prosesə obyektiv, rasional yanaşaq. ƏƏSMN ciddi araşdırma aparıb, bu istiqamət üzrə ciddi qanun pozuntuları və sui-istifadə halları olması faktlar, rəqəmlərlə qeyd olunur. Hesab edirəm ki, bu fakt və rəqəmlərə ciddi yanaşmalıyıq. Nazirlik ictimai nəzarətin təmin edilməsi, ictimiyyətin iştirakçılığı üçün şərait yaradır”.

Bununla belə, Ə. Nuriyev hesab edir ki, şikayətlər də, əks mövqelər də mütləq diqqətə alınmalıdır:

“Bir şəxsin belə haqqı çatan sosial müdafiə tədbirindən kənarda qalmasına göz yuma bilmərik. Bu proses səbr, təmkinlə aparılmalıdır, obyektiv, şəffaf olmalıdır. Burada söhbət həm fərdlərin, həm də dövlətin maraqlarından gedir”.

İqtisadçı Qubad İbadoğlu isə nazirliyin hazırladığı yeni mexanizmi şərh edərkən bildirib ki, beynəlxalq təcrübədə də faizlə əlilliyin müəyyənləşdirilməsi daha geniş yayılıb: “Sadəcə olaraq, yeni layihəyə görə, faizlər daxilində əlillik dərəcələri dörd kateqoriya üzrə müəyyənləşdiriləcək”.

Ekspert hesab edir ki, yeni layihənin iki çatışmazlığı var:

“Birincisi, çox sərt kriteriyalar qoyulub. Məsələn, 4-cü ən ağır əlillik dərəcəsi olanlardır. Amma o ağır əlillik dərəcəsini almaq həm də yüksək pensiya və müavinət almaq deməkdir. Ona görə də, o qədər çətin şərtlər qoyublar ki, hətta ayaqlarını dizdən aşağı itirmiş şəxs belə, bu qrupa düşə bilmir. Layihəni yumşaltmaq lazımdır”.

Onun fikrincə, ikinci problem ondan ibarətdir ki, əlillik ümumi müəyyənləşdirilir:

“Yəni, xüsusi yanaşma yoxdur. Tutaq ki, kimsə böyrəyin dializinə qoşulur və həmin şəxsin görməsində, eşitməsində də problemlər var. Ona görə də, yaxşı olar ki, ödənişləri daha ədalətli etmək üçün hər bir qrupun içərisində kateqoriyalar da olsun. Məsələn, “a”, “b”, “c” kateqoriyaları. Beynəlxalq təcrübədə bu var və 4-cü qrupun “a” kateqoriyasına aid olan şəxslərə daha yüksək müavinət verilir, çünki həmin kateqoriyaya aid şəxslərin bir neçə meyar üzrə əlilliyi var”.

İqtisadçının fikrincə, yeni layihənin məqsədi ondan ibarətdir ki, rəsmi əlilliyi olan şəxslərin sayını maksimum azaltsınlar:

“Həmin sərt tələblərlə Azərbaycanda əlillik meyarına cavab verən çox az adam var. Bu şəkildə layihənin tətbiqi həm də dövlət büdcəsindən bu məqsəd üçün istifadə olunan vəsaitin azalması deməkdir”.

Əliməmməd Nuriyev isə hesab edir ki, optimal yol hərbi səbəblərlə ağır fəsadlar almış, lakin əlillyə səbəb olmayan hallarda veteran və qazilərimizə verilən müavinətin miqdarının artırılması ola bilər:

“Vətənimizin bütövlüyü uğrunda döyüşmüş, sağlamlığını itirmiş, əlilliyə səbəb olmasa da, fəsadlar almış veteran və qazilərimiz bu baxımdan fərqləndirilməlidir. Onlar kifayət qədər sosial qayğı ilə əhatə olunmalıdır”.pressklub/
Ardını oxu...
Azərbaycanda son illərdə saxta əlillik təyinatlarının qarşısının alınması istiqamətində bir sıra mühüm addımlar atılıb. 2019-2020-ci illərdə həyata keçirilmiş tədbirlər nəticəsində minlərlə saxta əlillik və ona uyğun pensiya təyinatı ləğv olunub.

Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin Dövlət Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyinin direktoru Cavid Əbdül-Qədirovun bu günlərdə verdiyi məlumatdan aydın olur ki, 2018-ci ildən indiyə qədər 7000-dən artıq saxta əlillik ləğv olunub. 266 müraciətin ləğvi ilə bağlı artıq Baş Prokurorluğa müraciət olunub. Nəticədə illik 30 milyon, aktuar hesablamalara əsasən uzunmüddətli dövr üzrə 735 milyon manatdan çox büdcə vəsaitinin qanunsuz xərclənməsinin qarşısı alınıb.

Agentlik sədri bildirib ki, Nazirlər Kabinetinin 30 dekabr 2015-ci il tarixli qərarı ilə ölkə üzrə qüvvədə olan müddətli əlillik işləri hər hansı yoxlama olmadan, müayinələr aparılmadan avtomatik olaraq 5 il müddətinə uzadılıb. Bu qərar 190 min şəxsi əhatə edib. Bu zaman həqiqi əlilliyi olan şəxslərlə yanaşı, artıq sağalmış və ya reabilitasiya olunmuş, habelə saxta yollarla əlillik əldə etmiş minlərlə şəxsin də əlillik müddəti uzadılıb. Hazırda əlillik müddətləri bitən şəxslərin əlilliyinin yenidən qiymətləndirilməsi işləri aparılır və bu sahədə ən vacib prinsip əlillik dərəcələrinin həqiqətən əlilliyi olanlara təyin olunması, saxta əlilliyin isə aşkar edilərək ləğv edilməsidir.

Vurğulanıb ki, əlillik geridönməz hallarda (əzaların amputasiyası, sağalması mümkün olmayan ağır xəstəliklər və s.) müddətsiz təyin edilir, bu şəxslərin əlilliyi ömürlük müəyyən olunur. Ona görə də belə şəxslərin əlilliklərinin təkrar müayinəsinə ehtiyac qalmır.

Agentlik sədri bildirib ki, əlilliyi ləğv olunan 7000-dən artıq şəxsdən sadəcə 300-dən artığı məhkəməyə müraciət edib. Bu isə qərarların çox mühüm hissəsinin düzgün verildiyini göstərir.

Qeyd edək ki, Azərbaycanda əlillərin sayının sürətli artımı hökumət orqanları ilə yanaşı, müstəqil ekspertlərin də diqqətini cəlb edib.

İqtisadçı-ekspert Rövşən Ağayevin rəsmi statistik göstəricilər əsasında apardığı hesablamalar çox maraqlı nəticələr üzə çıxarıb: “2011-2020-ci illərdə əlilliyə görə pensiya alanların sayı ölkə üzrə 18 faiz artıb. Bu statistikada demək olar bütün bölgələr üzrə artım var. Ən çox artım Ağsu (66 faiz), Saatlı və Abşeron (44 faiz), Zərdab (43 faiz), Şirvan (38 faiz), Göygöl (34 faiz), Yardımlı (31 faiz), Ağcabədi və Beyləqan (26 faiz) kimi bölgələrdə olub. Ən az artım isə Salyan (1,8 faiz), Naxçıvan MR (2.2 faiz), Quba və Neftçala (4 faiz), Göyçay, Ucar və Balakən (5 faiz), Lerik, Lənkəran və Bərdə (6-7 faiz) İsmayıllı və Qobustan (9 faiz) və s. ərazilərdə olub”.

Ekspert bildirir ki, Azərbaycanda elə bölgələr var ki, yaşa görə pensiya alanların sayı ilə əlilliyə görə pensiya alanlarına sayı az qala eynidir: “Məsələn, Yardımlıda bütün pensiyaçıların 46 faizi yaşa, 45 faizi əlilliyə görə pensya alır. Bu nisbət Ağcabədidə 48:42, Cəlilabadda 46:40, Lerikdə 46:37, Masallıda 50:38, Biləsuvarda 48:39, İmişlidə 50:40 təşkil edir. Səbəbindən asılı olmayaraq çox narahatlıq doğuran statistikadır”.

Bu rəqəmlər hökumətin saxta əlilliklərin qarşısını almaq istiqamətindəki fəaliyyətləri üçün çox ciddi əsaslar yaradır. Lakin son aylarda əlillik təyin olunmuş şəxslərin yenidən müayinəsi prosesindən narazılıqlar artmaqdadır. Bu, daha çox Qarabağ müharibəsi əlili statusu olan şəxslərlə bağlıdır. Belə ki, ƏƏSMN hərbi xarakterli səbəblərdən əlillik almış şəxslərin təkrar müayinəsini aparır və nəticədə bir çox şəxslərin əlill statusu ləğv olunur. Müayinə üçün yaradılmış Komissiya Dövlət Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyi, Müdafiə Nazirliyinin və digər müvafiq qurumların hərbi həkim ekspert komissiyaları, İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi nümayəndələrindən ibarətdir. Əyani müayinələrin hər birinin videoçəkilişləri aparılır, qeyri-hökumət təşkilatları nümayəndələrinin də iştirakı təmin edilir. Müayinələrin bir qismi ictimai iştirarkçılıq təmin edilməklə aparılsa da, bu olmadan aparılan müayinələrin nəticələrindən narazı qalan Qarabağ qaziləri çoxdur.

Qarabağ Qaziləri Birliyi bir neçə gün əvvəl ölkə Prezidentinə müraciət edərək Qarabağ müharibəsinin ağırlıqlarını yaşamış insanlarla bağlı qərarların qəbulunda ədalətin tam qorunmasını xahiş edib. Birliyin funksionalı, Qarabağ qazisi, jurnalist Rey Kərimoğlunun “Yeni Müsavat”a dediyinə görə, son illərdə Müdafiə Nazirliyi Hərbi Həkim Komissiyasının səhlənkarlığı nəticəsində birinci Qarabağ savaşında iştirak etməyən 7-8 min nəfərə yaxın insan döyüşlərdən kənar şəraitdə aldıqları xəsarətləri “müharibə xəsarəti” kimi sənədləşdiriblər: “Biz daim belə saxta ”döyüşçülər"in aşkarlanaraq, Qarabağ əlili statuslarının ləğv olunmasını tələb etmişik. Lakin son vaxtlar belələri qalıb kənarda, həqiqətən döyüşən, yaralanan şəxslərin əlillikləri ləğv olunur. Eyni zamanda Müdafiə Nazirliyi Vətən Müharibəsində yaralanan şəxslərin xəsarətlərini qeydə almır. Buna görə də biz cənab Prezidentə müraciət etdik ki, müharibədə iştirak edərkən yaralanan şəxslərə xüsusi yanaşma olsun. Axı adi avtomobil qəzası nəticəsində xəsarət alanla döyüşdə, odun-alovun içində yaralanan şəxsə eyni yanaşma ola bilməz. Müharibənin psixoloji sarsıntıları mütləq nəzərə alınmalıdır. Siz görürsünüz, hətta yaralanmayan döyüşçülər belə psixoloji sarsıntıdan çətinliklə çıxa bilirlər, bəzənsə çıxa bilməyib intihara əl atırlar. Görün, yaralananlar hansı vəziyyətdədir. İndi əlilliyi yalnız əzalarını, yaxud hansısa daxili orqanını itirənlərə verirlər. Belə olmamalıdır, bu torpaq uğrunda həm mənəvi, həm fiziki zədə alan gəncləri dövlət qayğısından məhrum etmək olmaz".

ƏƏSMN Dövlət Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyinin direktoru C.Əbdül-Qədirov bildirir ki, indiyədək 4000-ə yaxın Vətən müharibəsi qazisi ilə görüş keçirilib. O deyib ki, onlardan 600-ə yaxını ağır yaralıdır, 400-dən artıq qaziyə əlillik təyinatı aparılıb: “Qazilərə əlillik təyin olunması üçün ilk növbədə onlar Müdafiə Nazirliyinin Tibb idarəsi tərəfindən şəhadətləndirilməlidir. Şəhadətnamədə travmanın, yaralanmanın müharibə ilə səbəb əlaqəsi müəyyənləşdirilir və bu sənədə əsasən də yekun mərhələ olaraq Dövlət Tibbi-Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyi tərəfindən əlilliyin qiymətləndirilməsi aparılır”.

R.Kərimoğlu bildirir ki, hazırda Vətən Müharibəsində xəsarət alanların əsas problemi məhz Müdafiə Nazirliyinin Tibb idarəsi ilə bağlıdır: “İnsanları çox rahatlıqla kənara atırlar, zədəsini təsdiqləmirlər. Azərbaycan oğulları bu Vətən uğrunda canından, sağlamlığından ”uf" demədən keçirsə, dövlət də onların fədakarlığını qiymətləndirməlidir. Dövlət vəsaitinə qənaət etmək istəyirlərsə, bunu müharibə iştirakçılarına haqsızlığa yol verməklə etməsinlər. Biz təklif etmişik ki, müharibə iştirakçılarının zədəsinin dərəcəsi təyin olunarkən psixoloji sarsıntılar da nəzərə alınsın. Bu sarsıntılar insanlarda ömürlük iz qoyur".

Konstitusiya Araşdırmaları Fondunun rəhbəri, hüquqşünas Əliməmməd Nuriyev bu günlərdə əvvəlki dövrlərdə hərbi səbəblərlə əlaqədar təyin edilmiş müddətli əlilliklərinin uzadılması üçün əyani müayinə əsasında qiymətləndirilməsində iştirak edib: “Əyani müayinə Dövlət Tibbi Sosial Ekspertiza və Reabilitasiya Agentliyi, Müdafiə Nazirliyinin və digər müvafiq qurumların hərbi həkim ekspert komissiyaları, İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi nümayəndələrindən ibarət komissiya tərəfindən keçirilir. Bu zaman müayinəyə cəlb edilmiş şəxslərin əlillik sənədləri, mövcud sağlamlıq vəziyyətlərinin də əlillik təyinatına uyğun olub-olmadığı araşdırılır. Aparılan araşdırmalar göstərir ki, bir sıra hallarda xəstəlik diaqnozları və sağlamlıq vəziyyəti əlillik təyinatına əsas vermir. ƏƏSMN bu halların araşdırılması, qanun pozuntularının qarşısının alınması, şəffaflıq və obyektivlik təmin edilməsi üçün əlaqədar dövlət orqanları, vətəndaş cəmiyyətini də cəlb etməklə zəruri tədbirlər həyata keçirir. Fikrimcə, səmərəli ictimai nəzarət və hesabatlılıq təmin edilməklə bu işlərin həyata keçirilməsi zərurətdən yaranıb. Çalışmalıyıq ki, prosesə obyektiv, rasional yanaşaq, ƏƏSMN ciddi araşdırma aparıb, bu istiqamət üzrə ciddi qanun pozuntuları və sui-istifadə halları olması faktlar, rəqəmlərlə qeyd olunur. Hesab edirəm ki, bu fakt və rəqəmlərə ciddi yanaşmalıyıq. Nazirlik ictimai nəzarətin təmin edilməsi, ictimiyyətin iştirakçılığı üçün şərait yaradır”.

Fond rəhbərinin fikrincə, bununla belə şikayətlər də, əks mövqelər də mütləq diqqətə alınmalıdır: “Bir şəxsin belə haqqı çatan sosial müdafiə tədbirindən kənarda qalmasına göz yuma bilmərik. Bu proses səbir, təmkinlə aparılmalıdır, obyektiv, şəffaf olmalıdır. Burada söhbət həm fərdlərin, həm də dövlətin maraqlarından gedir. Düşünürəm ki, optimal yol kimi hərbi səbəblərlə ağır fəsadlar almış, lakin əlillyə səbəb olmayan hallarda veteran və qazilərimizə verilən müavinətin miqdarı artırıla bilər. Vətənimizin bütövlüyü uğrunda döyüşmüş, sağlamlığını itirmiş, əlilliyə səbəb olmasa da, fəsadlar almış veteran və qazilərimiz bu baxımdan fərqləndirilməlidir. Onlar kifayət qədər sosial qayğı ilə əhatə olunmalıdır. Müşahidələrimə görə, ƏƏSMN bütün maraqlı tərəflərin iştirak etdiyi, korrupsiya hallarını, subyektiv təsirləri neytrallaşdırmağa imkan verən mexanizm tətbiq edir. İctimaiyyət nümayəndələri olaraq bu prosesə həssas və obyektiv yanaşmalıyıq, ədalətin pozulduğu hallarda susmamalıyıq, ən vacib şərt isə özümüz ciddi araşdırmalı və ədalətli olmalıyıq”.
“Yeni Müsavat”
Ardını oxu...
Ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə tələbə qəbulunu stimullaşdırmaq və əhalinin sosial müdafiəsini daha da gücləndirmək məqsədi ilə “Azərbaycan Respublikasında ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə tələbə qəbulu imtahanlarının təşkilinin tənzimlənməsi ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2017-ci il 24 fevral tarixli Sərəncamında dəyişiklik edilib.

Bu barədə AYNA-ya Dövlət İmtahan Mərkəzindən (DİM) məlumat verilib.

Dəyişikliyə əsasən “Azərbaycan Respublikasında ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə tələbə qəbulu imtahanlarının təşkilinin tənzimlənməsi ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2017-ci il 24 fevral tarixli 2694 nömrəli Sərəncamının (Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2017, № 2, maddə 271) 1.2-ci bəndinin sonunda nöqtə işarəsi nöqtəli vergül işarəsi ilə əvəz olunub və aşağıdakı məzmunda 1.3 – 1.7-ci bəndlər əlavə edilib:

“1.3. Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün, müstəqilliyinin və konstitusiya quruluşunun müdafiəsi ilə əlaqədar əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslərin uşaqları;

1.4. şəhid ailəsinin üzvləri;

1.5. valideynlərini itirmiş və valideyn himayəsindən məhrum olmuş uşaqlar;

1.6. məcburi köçkün statusu olan şəxslər;

1.7. I və II dərəcə əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslər, o cümlədən sağlamlıq imkanları məhdud 18 yaşınadək uşaqlar”.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə buradan tanış ola bilərsiniz.

Beləliklə, yeni Sərəncamla ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə qəbul imtahanlarında iştirakı dövlət büdcəsinin vəsaiti hesabına həyata keçirilən kateqoriyaya aid vətəndaşların siyahısı daha da genişləndirilib.

Xatırladaq ki, “Azərbaycan Respublikasında ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrinə tələbə qəbulu imtahanlarının təşkilinin tənzimlənməsi ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2017-ci il 24 fevral tarixli Sərəncamına əsasən orta ixtisas təhsili müəssisələrinə və ali təhsil müəssisələrində ali təhsilin bakalavriat (tibb təhsili üzrə əsas təhsil) səviyyəsinə tələbə qəbulu ilə bağlı DİM-in keçirdiyi imtahanlarda iştirak etmək üçün Tarif (qiymət) Şurasının müəyyən etdiyi qiymətlərə uyğun olaraq, ümumi təhsil müəssisələrini bitirən aşağıdakı kateqoriyadan da olan Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının imtahanlarda iştirakı üçün tələb edilən məbləğin ödənilməsi dövlət büdcəsinin vəsaiti hesabına həyata keçirilir:

1.1. ilk dəfə orta ixtisas təhsili müəssisələrinə tələbə qəbulu ilə bağlı imtahanda iştirak üçün müraciət etmiş abituriyentlər;

1.2. ilk dəfə ali təhsilin bakalavriat (tibb təhsili üzrə əsas təhsil) səviyyəsinə tələbə qəbulu ilə bağlı imtahanda iştirak üçün müraciət etmiş abituriyentlər.
Ardını oxu...
"Son dönəmlərin başlıca qonusunun əlillərlə, qazilərlə bağlı olmasını sosial şəbəkələrdən tutmuş, adi söz-söhbətlərə qədər gündəm doğrulayır. ƏƏSMN strukturları hər gün, hər həftə, hər ay neçə əlilin pensiyalarını kəsmələri barədə hesabat verirlər. Bir yandan da, əlillik təyinatında baş verən qanunsuzluqlar gündəmi işğal edib". Bu barədə DİA.AZ-a göndərilən məqalədə deyilir.

Məqalədə daha sonra bildirilir: "Qarabağı işğaldan azad edən igid qazilərə “müharibə veteranı” , yaralılara “müharibə əlili” statusunun verilməsində gecikmələrlə yanaşı, ciddi qanun pozuntuları barədə faktlar da yetərincədir. Baxımsızlıq , diqqətsizlik o həddə çatıb ki, zabit qazilərdən özlərini öldürmək yolunu seçənlər var.

Bəri başdan deyək ki, kiminsə hansısa statusunun , əlillik, yaxud veteranlıq olsun , hansısa icra hakimiyyəti orqanı tərəfindən ləğv edilməsi yolverilməzdir və Konstitusiyaya ziddir. Əlilliyin ləğv edilməsi pensiyanın da ləğv edilməsi deməkdir və “Əmək pensiyaları haqqında” qanunun tələbinə görə, artıq ödənilmiş məbləğ pensiyaçının razılığı ilə, razılıq olmadıqda isə məhkəmə qaydasında tutulur. Yəni, bəzilərinin iddia etdiyi kimi, əlilliyi, pensiyası bir göstərişlə ləğv edilənlər yox, ləğv edən məhkəmədə iddia qaldırmalıdır. Yalnız məhkəmənin qərarından sonra müvafiq tədbirlər görülməsi demokratiya, hüquq adına yolverilən sayılır. Qanunvericilik əlillik dərəcələrinin təyin edilməsindən imtinaya görə vətəndaşın məhkəməyə müraciət etmək hüququnu doğrulayır. Qısası, əlilliyə görə ömürlük, yaxud əlillik müddəti başa çatmamış təyin olunmuş pensiyalar yalnız pensiya ödəyən qurum tərəfindən məhkəmə qaydasında kəsilə bilər. ƏƏSMN qurumlarının qanunun tələbinə əməl etməməsi hüquq adına, qanunun aliliyi prinsipinə ziddir . Vətəndaşın əlilliyi təyin edən TSEK-i məhkəməyə verməsi heç bir qanuni sonuc vermir. Elə bil, (inzibati) məhkəmələrlə ƏƏSMN arasında yazılmamış müqavilə bağlanıb. Bir neçə illik süründürməçilikdən sonra ya iddianı geri götürməyi məsləhət bilirlər, ya da heç bir əsas olmadan mümkün saymırlar. Təsəvvür edin, Bakı İnzibati Məhkəməsinin hakimi Aygün Abdullayeva cavabdeh TSEK-ə qarşı iddia üzrə ekspertiza rəyinin verilməsini cavabdehə tapşırıb . Belədə hansı əlil hüququnu məhkəmə qaydasında təmin edə bilər? (Qazilərə) əlillik təyinatında da NK-nın 16.01.2020 tarixli 11 saylı qərarı və “əlilliyin müəyyən edilməsinə dair” əsasnamə “yaddan çıxır” , yazılmamış qeyri-prosessual ilişgilər əsas tutulur. Özü də elə stereotip formalaşıb ki, guya yalnız hər 2 ayağı, yaxud əli, gözü olmayana 1 -ci dərəcə əlillik dərəcəsi təyin olunur. Halbuki, əsasnamədə , məsələn, baş beyinin travmatik xəstəliyinə uğrayanlara 1-ci dərəcə əlilliyin verilməsi doğrulanıb. Savaşda kontuziya alan qazilərin çoxu elə baş beyinin travmatik xəstəliyindən əziyyət çəkir.

Əillik təyinatı, ümumiyyətlə, əlillik problemləri ilə bağlı qanunvericilik nə qədər mükəmməl olsa da, icrasında ciddi pozuntular var. Belə deyək, əlillərin hüquqları sözdə qorunur, əməldə yox. Ümumiyyətlə, süni yolla , “əlil” anlayışını “əlilliyi olan şəxs” anlayışı ilə əvəz etməklə problemi çözmək, sadəcə, mümkün deyil, əksinə əlillərin hissləri ilə oynamaqdır. Eyni zamanda, hazırda qüvvədə olan əlillik dərəcələrinin ləğv edilib, Avropa standartlarına uyğunlaşdırılması da formanı dəyişir, məzmun, problem yenə də dəyişmir.

Əlillik təyinatında qazilərə digərlərindən ayrı yanaşılmalı olması barədə fikirlər də ayrı-seçkilik deməkdir və BMT Konvensiyasına ziddir. Belə çıxır, bütün yaralı qazilərə ucdantutma 1-ci dərəcə əlillik təyin olunmalıdır? NK-nın vurğuladığımız qərarında baş verən əlilliyin hansı xəsarətdən, yəni müharibə, ümumi və ya istehsalat zədəsi səbəbindən baş verməsinin müəyyən edilməsi doğrulanıb. Fikrimizcə, əlillərin Konstitusiyanın 60-cı maddəsi ilə doğrulanan inzibati və məhkəmə təminatı hüququnun asan gerçəkləşməsi üçün qanunvericilik aktlarına dəyişikliklər edilməsinə ehtiyac var. Məsələn, əlilliyi olan şəxslərin müvafiq məhkəməni seçmək hüququ tanınsa, “distant məhkəmə” hüququ müasir texnologiya tətbiqində elektron imza və s. ilə təmin olunsa, hansısa ucqar bölgədə yaşayan 1-ci dərəcə əlilin hansısa hüququnun pozulmasına görə mərkəzi bölgələrdə yerləşən inzibati məhkəmələrə ayaq döyməsinə ehtiyac qalmaz. Vəkil xidməti də əlçatan olmalıdır. Əlillərin hüquqi

savadlarının artırılması da formal yox, gerçək anlamda həyata keçirilsə, özbaşınalığa son qoyula bilər. Yeri gəlmişkən, əlilliyin elektron təyinatı da bu “asanlığa” hesablanıb, nə yazıq, elə hala salıblar ki, hamı narazıdır.

Bir sözlə, əlil hüquqlarının effektiv qorunması inzibati və məhkəmə təminatı hüququnun gerçəkləməsindən keçir. Hələ ki, məhkəmə hakimiyyəti əlillərin hüquqlarını yox, bu hüququ pozanların haqqını qoruyur..."

İddia olunanlarla bağlı Teref.az olaraq bütün maraqlı tərəfləri dinləməyə hazırıq...
Ardını oxu...
Xatırladaq ki, biz dəfələrlə aktualxeber.az saytında Ramiz Pirverdiyevin rəhbərlik etdiyi Akademik Zərifə Əliyeva adına Gədəbəy Mərkəzi Rayon Xəstəxanasında yaşanan acınacaqlı durum barədə tənqidi məqalələr dərc etmişik. Gədəbəy səhiyyəsinin bərbad vəziyyətdə olması nəinki rayon sakinlərinə, bütün ölkəyə məlumdur. Gədəbəy MRX-da hər bir müayinə və müalicənin konkret haqqı müəyyən olunubdur. Xəstəxana bir neçə il bundan əvvəl əsaslı təmir olunsa da, avadanlıqlar dəyişdirilsə də, dəyişdirilməyən yalnız baş həkimin “daxili qaydaları”dır. Həmin “qaydalarda” görüləcək hər işin konkret dəyəri müəyyən olunubdur. Yəni, hansısa şöbə müdiri və yaxud həkim, hansısa tibb bacısı və yaxud da texniki işçi müəyyən olunmuş “sərhəddi” heç cür poza bilməz. O halda həmin şəxsin baş həkim tərəfindən cəzalandırılması qaçılmaz olur.
Gədəbəyin səhiyyə ocaqlarında xəstələrə verilməli olan ərzaq məhsulları, geyim formaları, müxtəlif dərman və preparatlar, lazımi avadanlıqlar verilmədiyindən və bir çox təminolunmalar ödənilmədiyindən çoxsaylı xəstələrin haqlı narazılığına da səbəb olmaqdadır. İmtiyazlı xəstələrə verilən dərman preparatlarının “qeybə çəkilməsi”, daha dəqiq desək, rayonun mərkəzi ərazilərindəki apteklərdə satdırılması (məsələn Elşənin aptekində) və s. Ramiz Pirverdiyevin idarəçiliyinə lazımi qiyməti verməyə imkan verir.
Mərkəzi xəstəxananın bir növ inhisarda saxlanması da, daha çox müzakirə olunan mövzulardandır. Məsələn, məlumatlı mənbənin söylədiklərinə görə, hal-hazırda ixtisasca kordioloq olan Əlviz həkimin övladları Səbuhi və Firdovsi adlı şəxslər ali təhsilə sahib olmasalar da, bu gün hər ikisi adı çəkilən xəstəxanada həkimlik fəaliyyəti ilə məşğul olmaqdadırlar. Baxmayaraq ki, hər iki şəxs fəaliyyəti dayandırılmış ABU-nun məzunları olsalar da, tam ali təhsilə sahib ola bilməmişlər. ABU-dan aldıqları arayış əsasında, bu gün Səbuhi adlı şəxs şəkər şöbəsində, Firdovsi adlı şəxs isə cərrahiyyə şöbəsində həkimlik fəaliyyəti ilə məşğul olmaqdadırlar. Səbuhi Ləman adlı köməkçisi vasitəsilə imtiyazı olan şəkərli xəstələrin dərmanlarını apteklərdə satdırır, Firdovsi isə əvəllər TSEK-lərdə sədr olarkən etdiyi maxinasiyaları ilə məşhur olan poliklinikanın baş həkimi Əmirxan Aslanovla birləşərək yüz cürə maxinasiyalar edirlər. Bütün bunlara isə şərait yaradan Ramiz Pirverdiyevdir ki, onun da maraqları təmin olunur deyə bu vəziyyətə şərait yaradır.
Redaksiyamıza müraciət edən Gədəbəy rayon Qalakənd kənd sakini Vəliyev Əziz Həsən oğlu da Əmirxan Aslanovla Afina adlı işçisinin ona qarşı edilən haqsızlıqlarından şikayətçidir. 2019-cu ildən bu günə qədər Gəncədə və Bakıda bütün xəstəxanalarda göndərişlə stasionar müalicə alan və epikrizləri TSEK-ə təqdim edən Ə. Vəliyevə rüşvət verməyə pulu olmadığına görə bu günə qədər də əlillik təyin edilməyibdir. Əmirxan Aslanovun ona “pulun yoxdusa quzuların da yoxdumu verəsən” deməsi isə bu şübhələri daha da artırıb. Vətəndaşın müraciət etdiyi bütün qurumlar da araşdırılması üçün Ramiz Pirverdiyevə yönəldiyindən nəticəsi barədə fikir yürütməyə dəyməz. Çünki bu korrupsiya sistemini baş həkim özü qurubdur. Bizim vasitəmizlə dövlət başçısından kömək istəyən Əziz Vəliyev hüquqlarının bərpa olunacağına və günahkarların cəzalandırılacağına ümid edir.
Mövzuya qayıdacağıq və yazıda adları keçən şəxslərin də mövqeyini dərc etməyə hazırıq.
Teref.az
Ardını oxu...
DİA.AZ: - "Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyində olan Dövlət Məşğulluq Agentliyinin Ərazi Məşğulluq Mərkəzlərində işləyən əməkdaşlara qarşı yerli və beynəlxalq qanunvericilik kobud şəkildə pozulur. Belə ki, respublika üzrə 22 Ərazi Məğulluq Mərkəzi var, bu mərkəzlərin bəzilərinin müdirləri orada çalışan əməkdaşları istirahət və bayram günləri qanunsuz şəkildə işə cəlb edərək Azərbaycan Respublikasının müvafiq qanunvericiliyini bilərəkdən ayaq altına atıb özbaşınalıq edirlər". Bu barədə DİA.AZ-a göndərilən məqalədə bildirilir.

Məaqlədə daha sonra deyilir: "Çünki, Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsində də göstərilir ki, istirahət (şənbə-bazar) və bayram günləri işçiləri işə cəlb edərkən bunun üçün əmr olmalıdır, işçilər ştat tabelinə imza çəkib həmin günlərin də maaşını almalıdır. Lakin ƏƏSM naziri Sahil Babayev və Dövlət Məşğulluq Agentliyinin İdarə Heyətinin sədri Mustafa abbasbəyli məşğulluq agenliyinnin əməkdaşlarına qarşı baş verən bu kobud qanun pozuntularına göz yumaraq bu hallardan xəbərləri olduğunu göstərirlər.
Gündəlik normal iş vaxtının müddəti gündə 8 saatdan və həftədə 40 saatdan artıq ola bilməz. İş vaxtından artıq iş – işəgötürənin əmri və işçinin razılığı ilə əmək funksiyası müəyyən olnumuş iş günü vaxtından artıq müddət ərzində yerinə yetrilməsi sayılır.

İşçilərə iş vaxtından artıq vaxt ərzində və işçiləri bayram günlərində işə cəlb edilərkən maaşların hesablanma qaydası da Əmək Məcəlləsinin 109 və 164-cü maadələrində müəyyən edilib. Təsbit edilmiş aylıq maaş sistemində maaşdan əlavə günlük vəzifə maaşının məbləğindən aşağı olmamaqla (adi qaydada vaxtamuzd maaşının 200%)
Ümumi qaydaya görə istirahət, səsvermə,iş günü hesab edilməyən bayram günlərində və ümumxalq hüzn günündə işçilərin işə cəlb olunması yolverilməzdir.

Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əlham Əliyev də 04 fevral 2020-ci ildə öz çıxışında xəbərdarlıq etmişdi ki, “İşəgötürənlər işçilərini istismar etməməlidirlər, işçiləri vaxtından artıq işlədirlər, bizim 8 saatlıq iş gücümüz var, ondan artıq heç kim işləməməlidir. Nazirlər Kabineti buna nəzarət etməlidir”. Buradan belə aydın olur ki, nazir Sahil Babayev və agentliyin sədri Mustafa Abbasbəyli Azərbaycan Prezidentinin bu xəbərdarlığını saymırlar, prezidentin sözlərini ayaqlar altına ataraq həm qanunvericiliyə həm də prezidentə qarşı addımlar atırlar.

Qanunlara və prezidentə hörmət qoymayan nazirlik və agentlik ölkə vətəndaşlarının hansı hüquqlarını təmin edə bilər? Bu addımlar əhalidə qanunlara və prezidentə qarşı etibarı zəiflətmək üçün atılmış addımlardır ki, bunu məqsədli şəkildə edirlər. Çünki, qanunvercilikdə konkret iş saatından və iş günlərindən artıq işçiləri qanunsuz şəkildə işə cəlb etmək tamamilə cinayət məsuliyyəti yaratsa da və ölkə başçısının işçilərin iş günlərindən artıq işə cəlb edilməməsi haqqında xəbərdarlıq etsə də nazirlik və agentlik rəhbərləri tamamilə zidd hərəkətlər edir, bu da əhalidə qanunvericiliyə və ölkə başçısına qarşı etibarı zəiflədir.

Əmək Müfəttişliyi nə üçün Dövlət Məşğulluq Agentliyində Əmək Məcəlləsinin kobud şəkildə pozulması hallarını araşdırmır? Əmək Müfəttişliyi bilmirmi ki, prezident işləyən insanların 8 saatdan artıq işə cəlb edilməsi haqqında xəbərdarlıqlar edib? Əmək Müfəttişliyi bir araşdırsın ki, Dövlət Məşğulluq Agentliyinin əməkdaşları neçə vaxtdır məzuniyyətə buraxılmır? Nazirlər Kabineti nə üçün prezidentin bu tapşırığını icra etmir?

Araşdırmalar onu göstərir ki, Dövlət Məşğulluq Agentliyinin 12, 15, 17, 20, 22 saylı Ərazi Məşğulluq Mərkəzlərində işləyən əməkdaşların hüquqları xüsusilə kobud pozularaq və qanunvericiliyə zidd olaraq iş saatlarından artıq, istirahət və bayram günləri işə cəlb olunurlar. Bu araşdırmalar digər mərkəzlər üzrə də aparılacaq. İstirahət və bayram günləri ya idarədə işlə cəlb edirlər, ya da özünüməşğulluq tədbirləri üçün ərazilərə göndərirlər. Və bu hallar uzun aylardır ki, davam edir. Nazir Sahil Babayev nazirliyin tabeliyində olan qurumda çalışan işçilərin hüquqlarının pozulmasına göz yumursa sadə xalqın hansı hüquqlarını bərpa edə bilər? Ölkə prezidentinin iş saatları ilə bağlı xəbərdarlığını qulaq ardına vuran hörmətli Sahil Babayev və Mustafa Abbasbəyli bu barədə xalqa açıqlama verməlidir ki, nə üçün işçilər istismar olunur?"

İddia olunanlarla bağlı dia.az olaraq bütün maraqlı tərəfləri dinləməyə hazırıq...
Ardını oxu...
"Pandemiya dönəmində hökumətin başlıca işi əhalinin sağlamlığının tibbi yöndən qorunması ilə yanaşı, onların sosial yöndən müdafiəsinin həyata keçirilməsini təşkil etməkdir. Bu məqsədlə 600 min vətəndaşa aylıq 190 manatlıq sosial yardım verilməsini Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi (ƏƏSMN) dövlət büdcəsindən ayrılan vəsait hesabına iki ay təmin edib". Bu barədə DİA.AZ-a göndərilən məqalədə deyilir.

Məqalədə daha sonra bildirilir: "Yardımdan qıraqda qalan vətəndaşlar elə əsassız “əsaslar” ilə üzləşib ki, adamın “əli üzündə qalır”. Təsəvvür edin, ailə qurmayan şəxsə “həyat yoldaşının işləməsi”nə görə imtina “sms”-i gəlib. Yaxud 19 yaşlı şəxsin “ 30 yaşlı övladının “ gəliri ilə yardımsız qalması “əsaslandırılıb”. Düzdür, faiz hesabı ilə götürəndə belə halları nəzərə almamaq da olar, amma, söhbət İNSANdan gedir axı! Sosial yardım məsələsində fərdi yanaşma önəm daşıyır, haqq edən bir nəfər də olsa, yardımdan qıraqda qalırsa, dövlətin və onun başçısının sosial siyasətinə “kölgə düşür “.

Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Neapol küçəsi -18A, m.11 ünvanında yaşayan S. Hüseynovanın “sosial yardım”dan qıraqda qalması da olduqca məntiqsiz və hökumət adına utancvericidir. 2020-ci ilin aprelin 7-ə kimi Xətai rayonunda “işsiz” uçotunda olan xanım NK-nın həmin 7 aprel 2020 tarixli qərarı ilə sosial yardım verilməsi nəzərdə tutulan şəxslərin siyahısından qıraqda qalıb ki, adına aktiv əmək müqaviləsi aşkarlanıb və 7 aprel tarixindən “işsiz” statusu daşımır! (?) Özbaşınalığı təsəvvür edirsiniz? Ali təhsilli şəxs on illərdir ƏƏSMN vasitəsilə iş axtarır və. ..düz pandemiya ilə bağlı işsiz vətəndaşlara sosial yardımın verilməsi haqqında qərar qəbul olunan gün – 7 aprel 2020-ci ildə “iş tapır”, statusunu ƏƏSMN ləğv edir. “Sosial yardım” dələduzluğu göz önündə olsa da, bağlantılı qurumlar yardıma ehtiyacı olan vətəndaşın şikayətini qanuna zidd olaraq barəsində şikayət edilən Dövlət Məşğulluq Xidmətinə göndərib və hər dəfə “aşkarlanan” “aktiv əmək müqaviləsi”nin sayı artıb. Sonuncu dəfə işsiz xanıma 3 (!) yerdə işlədiyi bildirilib.

Əlacsız və yardımsız qalan xanım İqtisadiyyat Nazirliyindən iş yerini itirməyə görə yardım ödənilməsini istəyəndə növbəti özbaşınalıqla üzləşib . DİN-dən İqtisadiyyat Nazirliyinə daxil olan şikayətə cavab olaraq yanındakı Vergi Xidməti 01.04.2021 tarixli məktubla bildirib ki, pandemiyanın ölkənin biznes mühitinə , məşğulluq məsələlərinə və sahibkarlıq subyektlərinə mənfi təsirini azaltmaq məqsədilə fəaliyyəti müvəqqəti dayandırılmış sahələrdə çalışan muzdlu işçilərə əmək haqqı ödənişləri və fərdi sahibkarlara dəymiş zərərin müəyyən hissəsinin dövlət hesabına qarşılanması üçün maliyyə dəstək proqramı hazırlanmışdır. ”Proqrama əsasən , pandemiyadan zərər çəkmiş sahələrdə ƏMƏK MÜQAVİLƏSİ ilə çalışan muzdlu işçilərə əmək haqqının müəyyən hissəsinin ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur “. Bəs niyə bu proqramdan “3 işini” birdən itirən xanıma pay düşməyib? Sualın cavabını sonrakı qeyd açıqlayır : “ DÖVLƏT VERGİ XİDMƏTİNİN İNFORMASİYA SİSTEMİNDƏ MUZDLU İŞÇİ KİMİ QEYDİYYATINIZ AŞKAR EDİLMƏMİŞDİR “.

Vətəndaş çaşıb, yoxsa, İqtisadiyyat və Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi nazirlikləri? Biri illərdir iş axtardığı vətəndaşa bir günün içində 3 iş yeri “tapır”, o biri nəinki 3, heç bir işinin olmadığını bildirir. Belədə deyiblər, ayının min oyunu var, hamısı bir armudun başında. 2 gün qabaq İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətinin rəis müavini İlkin Vəliyev elə cavab verib ki, əvvəlkini yalanlayır. 3-cü dərəcəli vergi xidməti müşaviri vətəndaşa bir ildən də çox vaxt keçəndən sonra 30.01.2019 tarixli VÖEN “tapıb”. Amma sahibkarlara maliyyə dəstəyinin göstərilməsinə dair qaydalara əsasən, 2019-cu ildə vergiləri, məcburi dövlət sosial sığorta , işsizlikdən sığorta haqları üzrə dövlət büdcəsinə ödəniş müəyyən edilmədiyindən “zorən sahibkar” xanıma maliyyə dəstəyi göstərilməsinin nəzərdə tutulmadığı vurğulanıb. Dövlət (xidməti ) səviyyəsində özbaşınalıq, dələduzluq göz önündədir, sadəcə hüquqi qiymət verən yoxdur. Baş prokurorluq, Bakı şəhər prokurorluğu faktla bağlı araşdırma

aparmaq yerinə, bir ildən çoxdur gah vergi, gah məşğulluq xidmətlərinə özbaşına cavablar verməyi tapşırır. Ay məmurlar, kiminsə adına VÖEN varsa, mütləq bu barədə şəhadətnaməsi də olmalıdır. Məktubla VÖEN, şəhadətnamə verilmir! Eyni zamanda, vergiyığanlar bir gün bəyannaməni gecikdirən kimi cərimə tətbiq edirlər, dəbbə pulu hesablayırlar , həbslə hədələyirlər . İndi, necə olur, fərdi sahibkar 3-cü ildir vergi ödəmir, sığorta haqları ödəmir, heç kim ona “gözün üstə qaşın var” demir. Uzağa getməyə ehtiyac yoxdur , üç-dörd il qabaq Ağsuda soğan-sarımsaq qurudan xanımları qoçaq vergi müstəntiqləri axşama kimi “damlamışdılar” ki, vergi uçotuna dayanmadan torpağı əkib-becəriblər! (?) Yəni, elə nağıl danışın ki, bir az inandırıcı olsun. Yoxsa, “şap elə bilir şupdadı, şup elə bilir şapdadı; nə şapdadı, nə şupda”.

Heçdən üç iş yeri, üçdən heç nə “tapan” məşğulluq və vergi xidmətləri axtarışlarını sosial-iqtisadi sahənin inkişafına yönləndirsələr , belə saxta tapıntılara da ehtiyac qalmaz".

İddia olunanlarla bağlı dia.az olaraq qarşı tərəfi də dinləməyə hazırıq...
Ardını oxu...
 
 

Hacıqabul rayon sakini Ramin Əliyev “Gözətçi”yə göndərdiyi şikayətdə bildirib ki, o, 2020-ci il sentyabrın 30-dan könüllü olaraq İkinci Qarabağ müharibəsində iştirak edib. Füzuli, Cəbrayıl, Qubadlı istiqamətində gedən döyüşlərdə vuruşub, oktyabrın 20-də yaralanıb.

“Yaralandıqdan sonra, ilk olaraq Neftçalada müalicə almışam. Sonra Lənkərana getmişəm, iki gün də orada qalmışam. Daha sonra Mərkəzi Hərbi Klinik Hospitalına gətirilmişəm. Oradan təxris olunduqdan sonra öz hesabıma Şirvanda və Hacıqabul xəstəxanasında müalicə olunmuşam”.

R. Əliyev deyir ki, müalicəsi üçün həm rayonun İcra Hakimiyyətinə, həm də YAŞAT fonduna müraciət edib. Ancaq şikayətçinin iddiasına görə, YAŞAT fondundan onun qarşısına şərtlər qoyulub:

“Mənə dedilər ki, sizə ya ev əşyası verə bilərik, ya iki min beş yüz dəyərində bir şey, ya da pul. Bildirdim ki, mənə bunların heç biri lazımdır deyil, mənə müalicə lazımdır. Adicə həyətdə iş görmək istədim, qolumda damar saraldı, şişdi. Mən sadəcə istəyirəm ki, sağlamlığımı qaytarsınlar”.

Şikayətçi bildirir ki, əlində xəstəliyi haqqında sənədlər olsa da, əlillik dərəcəsinin təyin edilməsi ilə bağlı heç bir müəssisəsəyə müraciət etməyib.

“Məndə kəllə-beyin travmasıdır. İki dəfə başımı rentgendən çıxartmışam, birini Mərkəzi Hərbi Klinik Hospitalda, birini də Şirvan xəstəxanasında. Hər iki xəstəxanadan da deyilib ki, beynimin sol tərəfinə tamamilə qan işləmir, sağ tərəfinə də çox zəif işləyir. Məndə qıc olmalar gedir, epilepsiya tutmalar olur,

getdiyim yerdə ürəyim sıxılır, yaddaş zəifləyir. Sol ayağım topuğumdan çöldədir, axsaya-axsaya gəzirəm”.

R.Əliyevin sözlərinə görə, getdiyi xəstəxanalarda həkimlərin ona münasibət yaxşı olsa da, müalicəsini ancaq öz imkanı daxilində edə bilib.

“Mənim imkanım çatan müalicə nə olacaq? Ancaq sakitləşdirici vurulur. Gecələr isə demək olar ki, yatmıram. Yatdığım yerdə diksinirəm, qorxub ayılıram”.

Qarşı tərəfin mövqeyini dərc etməyə hazırıq.

XalqXeber.Az

Dünyapress TV

Xəbər lenti